29/9/16

ΒΡΕΦΟΚΡΑΤΟΥΣΑ ΣΚΟΝΙΣΜΕΝΗ



                         



Δε φανταζόμουν να δω
Βρεφοκρατούσα σκονισμένη.
Αντί για κάμπο χρυσό
γκρίζο σταχτί
των ερειπίων
και για φωτοστέφανο
η μπόλια
μισολυμένη.
Ο άξονας κάθετος μα…
να…
έπρεπε να τον δεις πανοραμικά,
για να μη χάσεις τις μορφές.
Οι πινελιές του κόκκινου
 μαστίγωσαν τον απρόσμενο καμβά.
Προοπτική καμιά.


Εσύ που χώρεσες τον Αχώρητο
πώς το χωράς;
Το Βρέφος στην αγκάλη
σκοτώνουμε ξανά.

Γλυκοφιλούσα,
πρέσβευε υπέρ ημών,
των άβουλων τυφλών,
των θέσει ειρηνοποιών,
των με τα λόγια αγαπώντων.

Αν Ήσουν εικόνα
θα σε ονομάζαμε Χαλεπιώτισσα
και κάποιο φιλόξενο ακρογιάλι
θα Σ’ έσωζε από τη μήνιν.


Μα η έμψυχος εικόνα
δε θά ’βρει
ψυχή ταπεινή να κατοικήσει.
Εικονοκλάστες μόνο.

                                                                                                                                         Ειρήνη Ζαμάνη
                                                                                                                                       Σεπτέμβρης 2016



26/9/16

ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ στα παιδιά της Συρίας

                   
                                               
                                                                                          
Έμεινες, μικρέ μου, εμβρόντητος !
Κατασκονισμένος απ’ τον κουρνιαχτό
τόσων αιώνων ανθρώπινης κακουργίας.
Όχι, δεν ήσουν έτοιμος για
τον εκκωφαντικό συριγμό
κι αυτό το χτύπημα ακριβείας.
Κάθετα, απόλυτα, απάνθρωπα.
Τον ουρανό δεν τον φοβόσουν
μα ούτε και τα σιδερένια πουλιά.
Τα κοίταζες ν’ αφήνουν άσπρα σχέδια
στο γαλανό του ουρανού
και μάλλον θα γελούσες
έτσι που έτρεχαν κι έτρεχαν.
Και τώρα ο ουρανός σ’ άφησε εμβρόντητο!
Ξέρασε φωτιά…
Κι όλη
καταπάνω σου!
Σ’ έβαλε σημάδι
και πώς να φανταστείς
ότι το τρομερό τέρας
δεν ήταν άλλο
παρά άνθρωπος!
Έμεινες, μικρέ μου, μπερδεμένος,
 γιατί ένας άλλος άνθρωπος
σου έπλυνε τις πληγές και τύλιξε
                     τη γάζα.                         


                                                                                   Ειρήνη Ζαμάνη, 2016

24/9/16

Φθινοπωρινή ποίηση


Δεν έγραψα ποτέ ποιήματα το καλοκαίρι. Τ’ ανθοβόλημα κι η λάμψη του παραήταν αισθησιακά για μένα. Το καλοκαίρι ενσάρκωνα τη μελαγχολία. Κατά το φθινόπωρο, μια μελωδία κατέκλυε τον κόσμο. Ερωτευόμουν την ομίχλη, τις απαρχές του σκοταδιού, το κρύο. Έβρισκα το χιόνι θαυμάσιο, μα ίσως ακόμα πιο όμορφες, πιο θαυμάσιες, φάνταζαν οι σκοτεινές, άγριες, θερμές καταιγίδες νωρίς την άνοιξη. Μες στο κρύο του χειμώνα, τα βράδια έλαμπαν και τρεμόπαιζαν μαγευτικά. Οι ήχοι με συνέπαιρναν, τα χρώματα μιλούσαν. Είναι ολοφάνερο, ζούσα αιώνια μόνος. Η μοναξιά ήταν η γυναίκα που επιθυμούσα, ο φίλος που προτιμούσα, η συζήτηση που λάτρευα, η ομορφιά που απολάμβανα, η κοινωνία μέσα στην οποία ζούσα. Τίποτα δεν ήταν πιο φυσικό και τίποτα πιο οικείο σ’ εμένα. Ήμουν ένας υπάλληλος και τις περισσότερες φορές δίχως μια θέση ταιριαστή, μα αυτό μου ταίριαζε μια χαρά. Ω, η ευχάριστη ονειρική μελαγχολία, η μαγευτική απελπισία, η παραδεισένια όμορφη σκοτεινιά, η εγκάρδια θλίψη, η γλυκιά αναλγησία. Λάτρευα τα περίχωρα με τη μορφή του μοναχικού εργάτη. Οι χιονοσκέπαστοι αγροί μιλούσαν προσωπικά σ’ εμένα, το φεγγάρι έμοιαζε να θρηνεί σιγανά πάνω στο αιθέριο άσπρο χιόνι. Τ’ άστρα! Ήταν υπέροχα. Ήμουν τόσο πριγκηπικά φτωχός και τόσο βασιλικά ελεύθερος. Στην παγερή νύχτα, προς το ξημέρωμα, στεκόμουν μπρος στ’ ανοιχτό παράθυρο φορώντας μονάχα το νυχτικό μου, με τον παγωμένο αέρα να φυσάει στο πρόσωπό μου και το στήθος.
Και την ίδια στιγμή είχα την παράξενη εντύπωση ότι ο αέρας έλαμπε παντού γύρω μου. Συχνά, στ’ απόμερο δωμάτιο όπου κατοικούσα, έριχνα τον εαυτό μου στα γόνατα και παρακαλούσα το Θεό να μου δώσει μια όμορφη στιχογραμμή. Έπειτα, έβγαινα έξω και χανόμουν στη φύση.

Ρόμπερτ Βάλζερ


20/9/16

Η χριστοειδής ζωή



Πολύ συχνά στο εξομολογητήριο συναντώ ευλαβείς ανθρώπους που με απλότητα δηλώνουν ότι ενδιαφέρονται «για τη σωτηρία τους».
Καθώς αναγκάζομαι να τους «πληροφορήσω» ότι είναι λάθος ο στόχος τους, παραξενεύονται και καμιά φορά δυσανασχετούν. Για να κατανοηθούν και οι δύο πλευρές σκέφθηκα να χρησιμοποιήσω λόγο αλληγορικό. Παρακαλώ να έχετε λίγη υπομονή:

Ένας νεαρός πρίγκιπας, βγαίνοντας για κυνήγι μια μέρα, πέρασε από μια φτωχογειτονιά και, καθώς τα φτωχαδάκια παίζανε ανέμελα, πρόσεξε μια έφηβη ιδιαίτερα και, κάτω από τα κουρελιασμένα ρούχα της, κάτω από το βρώμικο κορμί της και τα αχτένιστα και άπλυτα μαλλιά της και τα τσιμπλιασμένα μάτια της, διέκρινε ότι το κορίτσι εκείνο είχε όλα τα χαρακτηριστικά που θα έπρεπε να έχει και η γυναίκα που ζητούσε για πριγκίπισσα. Αθέτησε κάθε «πρωτόκολλο της Αυλής», τη ζήτησε από τους γονείς της και την έκανε «πριγκίπισσα». Είναι αυτονόητο ότι από ’κει και πέρα ό,τι κάνει αυτή η κοπέλα για τον καθαρισμό της και την εν γένει βελτίωση της δεν το κάνει «για να γίνει πριγκίπισσα», αλλά γιατί έχει ήδη γίνει πριγκίπισσα. Το κάνει από φιλότιμο, όπως έλεγε ο μακαριστός Γέροντας Παΐσιος. Για να ζει «πριγκιπικά» θα λέγαμε.


Μετά το άγιο Βάπτισμα και το άγιο Χρίσμα, με τα οποία ενούμεθα υποστατικώς, ασυγχύτως και αδιαιρέτως μετά του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού, δεν είναι σωστό να βιώνουμε ότι αγωνιζόμαστε για τη σωτηρία μας. Παραβιάζουμε «θύρες ανοιχτές».

Το επιδιωκόμενο πλέον είναι, και πρέπει να είναι, η χριστοειδής ζωή.
Πάνω σ' αυτή τη βάση δημιουργούνται βιώματα ευχαριστίας και ευγνωμοσύνης και φιλότιμου και καταλύεται ο ενοχικός εγωκεντρισμός και ο φορτισμένος αξιόμισθα ηθικισμός. Βιώνεται μια φυσιολογική χαρμολύπη στηριγμένη στην άπειρη αγάπη του εραστού μας Ιησού και στη συνειδητοποίηση της δικής μας ελλειμματικότητας σε χριστοείδεια, της οποίας τα μεγέθη δεν είναι παρά δώρα του Εραστού μας και κλιμακώνονται μέχρις ότου Εκείνος θα θελήσει να μας οδηγήσει και στους θαλάμους της αιώνιας Βασιλείας Του.

Ιερομόναχος Αντώνιος Ρωμαίος

15/9/16

Το Ξύλο της Ζωής




Αυτό το ξύλο του σταυρού με τρέφει, με στεριώνει με τις ρίζες του, αναπαύομαι κάτω από τους κλώνους του, εγκαταλείπομαι με απόλαυση στην πνοή του... Αυτό το δέντρο, απλώνεται όσο κι ο ουρανός, υψώνεται από τη γη στους ουρανούς. Αθάνατο φυτό, ορθώνεται στο κέντρο του ουρανού και της γης, στήριγμα γερό του σύμπαντος, δεσμός όλων των πραγμάτων,... περίπτυξη του κόσμου... Καρφωμένο με τα αόρατα καρφιά του Πνεύματος για να μην ταλαντεύεται στην προσαρμογή του στο θείο, αγγίζοντας τον ουρανό με την κορφή της κεφαλής, στεριώνοντας τη γη με τα πόδια του και, στον ενδιάμεσο χώρο, αγκαλιάζοντας όλη την ατμόσφαιρα με τα απέραντα χέρια του, ήταν ολόκληρο παντού, σε κάθε πράγμα...
Με την Ανάληψη Του (Εκείνος) μετάδωσε ζωή και δύναμη σε όλα τα πράγματα που τρέμανε, και το σύμπαν ολόκληρο έγινε σταθερό, σα να είχε διεισδύσει σε όλα τα πράγματα αυτή η θεία έκταση και η οδύνη του Σταύρου. Ω εσύ, πού είσαι μόνος ανάμεσα στους μόνους και πού είσαι όλος στο παν, ας έχουν οι ουρανοί το πνεύμα σου και ο παράδεισος την ψυχή σου, αλλά το αίμα σου ας είναι στη γη.


Άγιος Ιππόλυτος Ρώμης

Το βαρύ προνόμιο της Δύσης

Ένα σημαντικό κείμενο του μεγάλου στοχαστή που κρίνει  την παρανόηση της 'Πολιτικής ορθότητας"


ΚΟΡΝΗΛΙΟΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ




(από το βιβλίο «H άνοδος της ασημαντότητας»).



Υπάρχει κάτι το οποίο αποτελεί την ιδιομορφία, τη μοναδικότητα και το βαρύ προνόμιο της Δύσης: πρόκειται γι' αυτή την κοινωνικο-ιστορική αλληλουχία που ξεκινά στην αρχαία Ελλάδα και αρχίζει ξανά, από το 11ο αιώνα και μετά, στη δυτική Ευρώπη. Αυτή είναι η μόνη στην οποία βλέπουμε να προβάλει ένα πρόταγμα ελευθερίας, ατομικής και συλλογικής αυτονομίας, κριτικής και αυτοκριτικής.


H πιο εντυπωσιακή επιβεβαίωση αυτού είναι ακριβώς ο λόγος ο οποίος καταγγέλλει τη Δύση. Διότι στη Δύση έχουμε τη δυνατότητα (τουλάχιστον ορισμένοι από εμάς) να καταγγέλλουμε τον ολοκληρωτισμό, την αποικιοκρατία, το δουλεμπόριο των Μαύρων, την εξόντωση των Ινδιάνων στην Αμερική. Όμως, δεν έχω δει τους απογόνους των Αζτέκων, των Ινδών ή των Κινέζων να κάνουν μια ανάλογη αυτοκριτική. Απεναντίας, βλέπω ότι ακόμη και σήμερα οι Ιάπωνες αρνούνται τις θηριωδίες που διέπραξαν κατά το B Παγκόσμιο Πόλεμο. 


13/9/16

«Την Ελλάδα που Τον ακολουθεί, οραματίζομαι»

Μια ωραία συνέντευξη ενός πιστού καλλιτέχνη




"Για μένα, λοιπόν, και με τη λογική αλλά και με την πίστη μου, κυρίως η προσευχή, 
η επαφή με τον Χριστό και ο εσωτερικός αγώνας, πια, είναι η μόνη λύση. 
Το "νόημα", λοιπόν, της συναυλίας, είναι ακριβώς αυτό: «Μια προσευχή για την Ελλάδα" . 





ΕΔΩ, ΣΤΟ ΑΡΧΑΓΓΕΛΩΝ ΚΕΙΜΕΝΑ, ΟΛΟΚΛΗΡΗ Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

11/9/16

Η ευλογία του να είσαι καθηγητής   

Με αφορμή την έναρξη αύριο της νέας σχολικής χρονιάς αφιερώνουμε το ακόλουθο κείμενο σε όλους τους εκπαιδευτικούς:


Ίσως πάνε πολλά χρόνια από τότε που κάποιος σε πήρε απ’ το χέρι και σε οδήγησε στο πρώτο σου σχολείο μα ακόμα ορκίζεσαι πως μπορείς να νιώσεις εκείνη τη γλυκιά αγωνία μπροστά στο άγνωστο που σου έσφιγγε το στομάχι. Τα χρόνια πέρασαν, το Δημοτικό έγινε Γυμνάσιο, το Γυμνάσιο έγινε Λύκειο και το Λύκειο με τη σειρά του Πανεπιστήμιο· το σφίξιμο ονομάστηκε επίσημα άγχος και το φτερούγισμα –υπό τους νέους όρους, των «μεγάλων»– ομοίως μα ακόμα κι έτσι στιγμή δεν έπαψες ν’ αγαπάς αυτήν την αίσθηση της νέας αρχής που συνέπιπτε τόσο ταιριαστά με το τέλος του καλοκαιριού.



Ίσως ήταν όνειρο, ίσως ήταν ανάγκη, ίσως πάλι και να σου προέκυψε στην πορεία· λες και το μυαλό σου δε χωρούσε την ενήλικη πραγματικότητα κι η καρδιά σου σε πρόσταζε να μη γίνεις σαν τον υπόλοιπο κόσμο που συνδέει τα ξεκινήματα με τις αλλαγές των αριθμών στις χρονολογίες μα να είσαι από εκείνους τους περίεργους τύπους που μετράνε τις πρωτοχρονιές με Σεπτέμβρηδες. Έγινες καθηγητής και το μόνο που άλλαξε είναι η θέση σου στην αίθουσα. Μα πόσο μπορεί η αλλαγή μιας θέσης να σου αλλάξει την κοσμοθεωρία;



Δε μιλάω για τους καθηγητές που σέρνονται σε ρημαδιασμένες αίθουσες κι αφήνονται στη μιζέρια ενός ρουτινιασμένου μέλλοντος που μόνοι τους έχουν προδιαγράψει, ούτε για όλους αυτούς που χωλαίνουν ακόμη περισσότερο ένα ήδη διαλυμένο εκπαιδευτικό σύστημα με τις σκουριασμένες τους αντιλήψεις.


Οι άνθρωποι που αναγνώρισαν πως η παιδεία είναι το μοναδικό όπλο που μπορεί να αλλάξει τον κόσμο ουδεμία σχέση είχαν ποτέ με όλους εκείνους που βλέπουν τους μαθητές τους σαν νομισματικές ισοτιμίες ή, χειρότερα, σαν αναγκαίο κακό.

Είναι ευλογία να είσαι καθηγητής κι οι άνθρωποι που επέλεξαν το συγκεκριμένο επάγγελμα ακούγοντας την καρδιά τους γνωρίζουν τι εννοώ. Αυτοί οι άνθρωποι ξέρουν πως δεν αρκεί να μπαινοβγαίνεις σε μια αίθουσα ή να κάθεσαι σε μια έδρα για να αξιώνεσαι τον τίτλο σου. Καθηγητής σημαίνει να εμπνέεις περισσότερο απ’ όσο διδάσκεις, να προωθείς την ελεύθερη έκφραση περισσότερο απ’ την παπαγαλία και να υψώνεις πνεύματα αντί για τη φωνή σου. Να είσαι αρκετά ρεαλιστής ώστε να γνωρίζεις πως δεν μπορείς να βγάλεις τον καλύτερο εαυτό του κάθε παιδιού μα να είσαι ταυτόχρονα τόσο τρελός ώστε να ξεκινάς την κάθε σου μέρα πιστεύοντας πως ίσως αυτή να είναι η ευκαιρία σου να το καταφέρεις.


Να πηγαίνεις βάσει πλάνου μα να είσαι αρκετά ευέλικτος και να γνωρίζεις πως τα παιδιά κι οι ανάγκες τους δε συνάδουν πάντα με την ημερήσια ύλη. Να μη φοβάσαι το χάος όπως όλοι μα να κεντράρεις στη δημιουργική πλευρά του και να σου αρκεί το γεγονός πως έμαθες έστω και σ’ έναν άνθρωπο πως ουσιαστική παιδεία δεν είναι ο βαθμός του διαγωνίσματος μα η διαπίστωση πως η ουσία δεν είναι στους αριθμούς.

Κι όσο κι αν σε βαραίνει ώρες-ώρες η αποστολή σου, τόσο εύκολα να ξεχνάς τα ζόρια σου διαπιστώνοντας πως έχεις μια ικανότητα που δεν έχουν πολλοί άνθρωποι, ν’ αλλάζεις τη ζωή εκείνων που έτυχε να είναι ακροατήριό σου, έστω κι αν κάποιες στιγμές σε κοιτούν βαριεστημένα.


Να περνάει ο καιρός και να διαπιστώνεις πόσο πλασματική έννοια είναι ο χρόνος, πως είναι μέρες που οι ώρες τρέχουν αδυσώπητα κι άλλες που το ρολόι μοιάζει να σταματάει· κάποιες φορές να πιστεύεις πως μπορείς ν’ αλλάξεις τον κόσμο κι άλλες να σφίγγεις τα δόντια για να μην τα παρατήσεις.


Να γελάς με τα αστεία μιας γενιάς μακρινής απ’ τη δικιά σου, της οποίας το πνεύμα δε σε αφήνει ποτέ να γεράσεις, να δουλεύεις περισσότερο απ’ όσο φανταζόσουν και ν’ αντλείς όλη σου τη δύναμη απ' τη σκέψη πως οι δάσκαλοι που γουστάρουν να διδάσκουν, πλάθουν μαθητές που γουστάρουν να μαθαίνουν, κι όλα ξαφνικά να σου φαίνονται λίγο πιο απλά.


Κι ας έρθουν να σου πουν πως δεν κάνεις τίποτα σοβαρό όλη μέρα, πως υπάρχουν άνθρωποι που κουράζονται περισσότερο από ‘σένα, πως δεν έχεις δικαίωμα να μιλάς για εξάντληση εσύ που κάθεσαι τρεις μήνες το χρόνο· όσο κι αν εξοργίζεσαι στιγμιαία πάντα να το αφήνεις να περάσει επειδή θα ξέρεις πως τέτοιες ρήσεις λέγονται συνήθως από άτομα που μετράνε τις εργατομέρες με ένσημα κι όχι με χαμόγελα.

Θα σου το πουν άνθρωποι που η δουλειά τους τελειώνει στο γραφείο και δεν κάνουν άλλη τόση δουλειά στο σπίτι, που δε γνωρίζουν τι θα πει να περνάς τα βράδια σου πάνω από γραπτά, που δε νοιάζονται για τα ξένα παιδιά περίπου όσο νοιάζονται για τα δικά τους.


Ναι, είναι ευλογία να είσαι καθηγητής γιατί ποτέ δεν είσαι μόνο αυτό· είσαι ταυτόχρονα ψυχολόγος γιατί γνωρίζεις να δίνεις κίνητρα και να διαβάζεις ψυχές, είσαι γιατρός που πολεμάει μικρόβια και μικροασθένειες, είσαι ηθοποιός επειδή έχεις μάθει να χαμογελάς μπροστά στο κοινό σου όσο κι αν η καρδιά σου καταρρέει στα παρασκήνια, είσαι αστυνόμος, προπονητής μα πάνω απ’ όλα είσαι ένας δεύτερος γονιός που καλείται να σταθεί στο πλάι μιας γενιάς που σιχάθηκε ν’ ακούει πως δεν έχει μέλλον, που έχει ανάγκη να πιστέψει στην ικανότητά της να φτιάξει τον κόσμο απ’ την αρχή και χρειάζεται να χωνέψει πως τα λουλούδια που φυτεύεις μόνος σου μυρίζουν πάντα πιο όμορφα· μην την απογοητεύσεις.




Φρόσω Μαγκαφοπούλου